Nowe Centrum Rzemiosł 4.0 w Będzinie może dać mieszkańcom realny zysk już w 2026 roku. Mowa o minimum 200 miejscach pracy i ponad 4 tys. metrów kwadratowych warsztatów, laboratoriów i sal kursowych w zrewitalizowanych budynkach w rejonie ul. Małachowskiego.
Projekt zakłada połączenie starych kompetencji rzemieślniczych z nowymi technologiami. W praktyce będą to pracownie CNC, stolarnia i ślusarnia z robotami współpracującymi, studio druku 3D, prototypownia elektroniki oraz inkubator mikrofirm. Prezydent Łukasz Komoniewski podkreśla, że celem jest trwały efekt gospodarczy, a nie jednorazowa modernizacja.
Najważniejsza myśl: to inwestycja, która ma zatrzymać młodych w Będzinie i dać firmom szybki dostęp do ludzi z konkretnymi umiejętnościami. Miasto rozmawia z partnerami edukacyjnymi i przemysłowymi, w tym z regionalnymi szkołami branżowymi oraz uczelniami technicznymi. Współpraca obejmie krótkie kursy, staże i szybkie ścieżki do samozatrudnienia.
Na czym ma polegać Centrum Rzemiosł 4.0 w Będzinie?
Rdzeń projektu to trzy filary. Pierwszy to nauka przez praktykę, czyli warsztaty prowadzone przez mistrzów i inżynierów z lokalnych firm. Drugi to prototypownia, gdzie będzie można w tydzień przejść od pomysłu do działającego modelu. Trzeci to inkubator, który udostępni narzędzia i mikrogranty na start dla rzemiosła cyfrowego, lutnictwa, renowacji, a także usług precyzyjnych.
Na terenie centrum mają powstać również sale do krótkich kursów wieczorowych dla dorosłych. W planach są ścieżki 60 i 120 godzin, kończące się egzaminem branżowym. Miasto liczy, że rocznie przewinie się tędy 1200 kursantów, z czego co najmniej 30 procent założy działalność lub podejmie pracę w ciągu trzech miesięcy.
Kiedy ruszy i ile to może kosztować?
Wstępny harmonogram wygląda następująco. Rewitalizacja i adaptacja obiektów w latach 2025–2026, uruchomienie pierwszych pracowni w trzecim kwartale 2026 roku. Szacowany budżet fazy pierwszej to 48 mln zł, z czego 28 mln zł miasto chce pozyskać z programów regionalnych i rządowych. Pozostałe środki to wkład własny oraz partnerzy prywatni.
| Etap | Termin | Szacunkowy koszt w mln zł |
| Projekt i przetargi | Q4 2024–Q2 2025 | 4 |
| Rewitalizacja budynków | Q3 2025–Q2 2026 | 26 |
| Wyposażenie i szkolenia pilotowe | Q2 2026–Q3 2026 | 12 |
| Start operacyjny | Q4 2026 | 6 |
Wniosek o dofinansowanie ma zostać złożony do programów regionalnych i krajowych. Informacje o naborach i zasadach wsparcia można śledzić na portalu Funduszy Europejskich aktualne konkursy i dokumenty.
Kto na tym realnie skorzysta?
- Uczniowie i studenci ze szkół technicznych, którzy potrzebują praktyki na nowoczesnym sprzęcie.
- Mikroprzedsiębiorcy i rzemieślnicy, którym przyda się dostęp do maszyn bez kupowania własnego parku.
- Firmy z regionu, które potrzebują krótkich, celowanych szkoleń dla pracowników.
- Mieszkańcy, którzy chcą się przebranżowić w kierunku usług technicznych lub renowacyjnych.
Ważne są też powiązania z istniejącą infrastrukturą. Bliskość trasy DK94 i węzłów komunikacyjnych ułatwi dojazd. Z kolei wydarzenia w Będzin Arena mogą stać się platformą pokazów i giełd rzemiosła. Partnerem informacyjnym będzie ZagłębieINFO, co ułatwi rekrutację na kursy.
Co może pójść nie tak i jak temu przeciwdziałać?
Ryzyko pierwsze to niedobór kadry instruktorskiej. Miasto planuje stypendia dla mentorów i elastyczne umowy z praktykami z firm. Drugie to koszty energii i utrzymania parku maszyn. Dlatego przewidziano panele fotowoltaiczne na dachach, magazyn energii i odzysk ciepła z kompresorów.
Ryzyko trzecie to popyt. Żeby zapewnić stały napływ chętnych, harmonogram kursów będzie zbieżny z sezonowością rynku. Zimą więcej zajęć z projektowania i elektroniki, latem intensywne szkoły rzemiosła terenowego. Ważny jest też elastyczny cennik i pakiety rodzinne, bo sporo osób chce szkolić się po pracy lub z dziećmi.
Jak mieszkańcy mogą się włączyć?
W listopadzie ruszą konsultacje społeczne i ankieta online z listą kursów startowych. Warto zgłosić swoje potrzeby na starcie. Dobre podpowiedzi to konkretne zawody. Renowator mebli, technik druku 3D, instalator automatyki, introligator, ślusarz precyzyjny. Każdy głos zwiększa szansę, że w programie znajdą się ścieżki, które naprawdę przydadzą się w domach i firmach.
Jeśli planujesz firmę lub chcesz zmienić branżę, to jest moment, by się przygotować. Własny zestaw narzędzi, podstawy BHP, kilka godzin tutoriali i zapis na pierwszą turę kursów. Gdy drzwi centrum się otworzą, warto już mieć plan działania na pierwsze trzy miesiące. Wtedy korzyści są najszybsze.